Nedir.Org *
Sponsorlu Bağlantılar
admin

Demir Çağı Nedir

Sponsorlu Bağlantılar
Sponsorlu Bağlantılar

Resim Ekle Dosya Ekle Video Ekle Soru Sor Bilgi Ekle

Demir Çağı, genel olarak Bronz Çağı’ndan sonra gelen, demirin çeşitli alet ve silah yapımında esas malzeme olarak kullanıldığı bir arkeolojik devirdir. Demir Çağı, insanlık tarihinin ilkçağlarında, hayvanları öldürmek için kullanılan keskin bıçakların, ağaç kesmeye yarayan baltaların ve savaş aracı olan kılıçların demirden yapılmaya başlandığı döneme verilen addır.

Demir çağı ne zaman başladı (M.Ö. 1200-750)

Demir Çağı, Tunç Çağı'ndan sonradır.

Demirin bulunup işlenmesi insanlık tarihinin en önemli buluşlarından biridir. Başlangıçta “dövme” tekniği ile demirden az sayıda araç üretilebilmiştir. Bu çağda üretim artmış, ticaret ve silah yapım teknikleri gelişmiştir. Küçük şehir devletlerinin yerine büyük devletler almaya başlamıştır. Bu devrim sonunda yazının bulunmasıyla Tarih Çağlarına geçilmiştir.

Demir Çağındaki Gelişmeler

Çağın ilk dönemlerinde eskinin büyük impa­ratorlukları yerini tüccar ve zanaatçıların ağır­lıkta olduğu küçük kent devletlerine bıraktı. Ucuz demirden yapılan tarım aletlerinin bol­laşması tarımın hızla gelişmesine yol açtı. Ayrıca kıskaç, pergel, kerpeten gibi bazı yeni aletler geliştirildi. Demir araç gereçlerle or­manlar kesildi; yeni alanlar tarıma açıldı; besin üretiminin artması sonucunda da hızlı nüfus artışları oldu. Ayrıca demir gemi yapımında da kullanılmaya başlandı.

Demir Çağı’nda (M.Ö. 1200-750/700) Anadolu yarımadası çeşitli topluluklara ait büyüklü küçüklü beyliklerin yönetiminde idi. Güney Anadolu’da ve kısmen Suriye’de olmak üzere Geç Hititler, Doğu Anadolu’da Hurrilerin devamı olan Urartular, Orta Anadolu’da Frygler, Batı Anadolu’da Lydialılar, Güneybatı Anadolu’da Lykialılar ve Ege’de İonlar üstün değerde uygarlıklar kurmuşlardır. Bu topluluklar Mısırlılar, Fenikeliler ve Babillilerle birlikte Hellen uygarlığı üzerinde büyük ölçüde etki yaparak, bugünkü dünya kültürünün oluşmasında önemli katkılarda bulunmuşlardır.

Demir Çağında Toplumsal Dönüşümler

Demirin yaygın olarak, tüm toplumda kullanılır hale gelmesi özellikle zanaatler ve tarımda köklü değişikliklere yol açmıştı. Demirden yapılan iş ve tarım aletleri, hem mamul madde üretiminde hem de tarımda emeğin verimliliğini arttırmıştır. Üretici güçlerdeki bu gelişme toplumların üretim kapasitelerini son derece belirgin biçimde genişletti. Neolitik Devrimden itibaren toplulukların elde ettikleri gıda maddesi miktarını zaten artmıştı ve bu, sürekli bir nüfus artışına yol açtı. Artan nüfusu beslemek, yeni toprakları tarıma açmakla sağlandı ama bunun da bir sınırı vardı. Bronz Çağı’nda dahi bronz aletler geniş halk yığınları için ulaşılması güç bir maldı. Tam bu noktada üretici güçlerdeki belirtilen gelişme, yani demir aletlerin kullanılması, artan nüfusu besleme olanağı sağladı ve nüfus artışını destekledi. Öte yandan artan üretim, ticaretin ortaya çıkmasını ve gelişmesini sağladı. Sonuç olarak demir kullanan toplumların ekonomisi diğerlerine oranla büyük ölçüde gelişme göstermiştir. Özellikle ticaretin sağladığı gelir, varlıklı bir zümrenin ortaya çıkmasını sağladı. Bu durum geri dönerek üretimi ve ticareti teşvik etmiştir. Öte yandan toplumların büyüyen üretim kapasiteleri hükümdarların daha fazla sayıda asker beslemesine ve onları donatmasına olanak sağlamıştır. Dahası demir silahlarla donatılmış olan askeri gücün, bundan yoksun olan toplumların askeri güçleri karşısında kesin bir üstünlük sağlayacağı ortadadır. Dolayısıyla demir kullanımı bu toplumlara etki alanlarını genişletme olanağı sağlamıştır.

Demir Çağının Sonuçları

Demir aletlerin çok sayıda üretilmesi, daha sürekli yerleşim biçimlerinin ortaya çıkması sonucunu do­ğurdu. Öbür yandan, demirin silah yapımın­da kullanılması kitlelerin silahlanmasına ve 2000 yıl boyunca ardı kesilmeyecek büyük halk hareketlerinin başlayarak Avrupa ile Asya’nın çehresinin değişmesine neden oldu.

Türkiye ve Anadoluda Demir Çağı

M.Ö. 12. yüzyıl başlarında görülen Deniz ve Kuzey kavimlerinin göçleri ile Balkan kavimlerinin göçleri Anadolu'nun tarhinde yeni oluşumlara yol açmıştır. M.Ö. 3000'den beri Mezopotamya etkisinde bulunan Anadolu bu göçlerle yüzünü batıya çevirmiştir.

Batıdan gelen ilk etki günümüz Yunanistanında ilk Grek kültürünü oluşturan ve genellikle Mikenler adı ile anılan kavmin M.Ö. 2.binin ortalarında Doğu Akdeniz ve Anadolu'da ticaret kolonileri kurmaları ile başlamaktadır. Homeros'ta Achaioi olarak adlandırılan ve Akalar olarak bilinen bu ilk Hellen kavmi M.Ö. 16. yüzyılda Miletos'ta yerleşmiştir. Bu tarihten başlayarak Batı ve bir ölçüde de Orta Anadolu'da bulunan Miken keramik eserleri ile mezarlıkları bu bölgelerin Miken etki alanı içine girdiklerini göstermektedir. Miken eserlerinin bulunduğu bazı yerlere örnek olarak Miletos, Troya, Ephesos, Bodrum (Müskebi), Fraktin, Maşat, Bayraklı, Menemen verilebilir.

M.Ö. 1200-1050 tarihleri arasında Doğu Akdeniz bölgesine yapılan çeşitli göçler "Deniz Kavimleri Göçleri" olarak adlandırılmaktadır. Hitit Büyük Krallığının M.Ö. 1200'lerde zor durumda bulunmaları ve Myken Kırallığı'nın da gücünü yitirmiş olması Kuzey Avrupa'dan Balkanlara kadar değişen çeşitli bölgelerden gelen kavimlerin Anadolu'ya büyük dalgalar halinde saldırmalarına neden olmuştur. Bu saldırılara maruz kalan kentlerden biri de Troya VII a'dır. Güneydoğu Avrupa'dan gelen kavimler tarafından tahrip edilen Troya VII a kenti yerine kurulan Troya VII b kentinde bu kavime ait keramik parçalar bulunmuştur. Bu kavimler daha sonra M.Ö. 1200-1180 arasında Anadolu'nun diğer önemli kenti Hattuşa'yı yıkarak 1170-1160 tarihlerinde Asur sınırlarına kadar uzanmışlardır. Bu kavimlerden bazıları ise uzun bir süre Kuzeybatı Anadolu'da kalarak yerleşmişlerdir (Brig ve Mysi kavimleri gibi). Bu kavimler daha sonra buraya gelen Aiollerin baskısı altında Anadolu içlerine gitmek zorunda kalmışlardır. M.Ö. 1200'lerden başlayarak Anadolu'ya gelen bu Avrupalı kavimler uzun yıllar boyunca göçebe olarak bir yerden ötekine gittiklerinden yoğun bir kalıntı bırakmamışlardır. Bu kavimler içinde yerleşik düzene geçerek ilk devleti kuranlar Frygler olmuştur.

Demir Çağı'nda (M.Ö. 1200 - 750/700) Anadolu yarımadası çeşitli topluluklara ait büyüklü küçüklü beyliklerin yönetiminde idi. Güney Anadolu'da ve kısmen Suriye'de olmak üzere Geç Hititler, Doğu Anadolu'da Hurrilerin devamı olan Urartular, Orta Anadolu'da Frygler, Batı Anadolu'da Lydialılar, Güneybatı Anadolu'da Lykialılar ve Ege'de İonlar üstün değerde uygarlıklar kurmuşlardır. Bu topluluklar Mısırlılar, Fenikeliler ve Babillilerle birlikte Hellen uygarlığı üzerinde büyük ölçüde etki yaparak, bugünkü dünya kültürünün oluşmasında önemli katkılarda bulunmuşlardır.



Demir Çağı Resimleri

  • 6
    Bu resime açıklama eklenmemiş. 3 ay önce

    Bu resime açıklama eklenmemiş.

  • 4
    Bu resime açıklama eklenmemiş. 3 ay önce

    Bu resime açıklama eklenmemiş.

Demir Çağı Sunumları

  • 4
    Önizleme: 3 ay önce

    İlk çağ uygarlıkları slayt pptx

    (Göster / Gizle) Sunum İçeriği: Düz metin (text) olarak..
    1. Sayfa
    UYGARLIĞIN DOĞUŞU VE İLK ÇAĞ UYGARLIKLARIstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    2. Sayfa
    TARİHİ ÇAĞLARA GİRİŞ Tarih Öncesi Çağlar a. Taş Çağı b. Maden Çağı Tarih Çağları İLK ÇAĞ UYGARLIKLARI Kültür ve Uygarlık Mezopotamya Uygarlığı a. Sümerler b. Akadlar c. Elamlar d. Babiller e. AsurlularİÇİNDEKİLER

    3. Sayfa
    KONU KAZANIMI:Aşağıdaki konuları öğrendiğimizde;Tarih öncesi çağlar ve tarih çağları ile bu dönemlerde meydana gelen gelişmeleri değerlendirebileceğiz. TARİHİ ÇAĞLARA GİRİŞTarih Öncesi Çağlar a.Taş Çağı (MÖ. 600.000 – 5.000) b.Maden Çağı (MÖ. 5500 – 1200)Tarih Çağları

    4. Sayfa
    Tarih MÖ. 3200 yılında Sümerlerin yazıyı bulmaları ile başlamıştır. Tarih çağlara ayrılırken öncelikle yazının İcadı dikkate alınmıştır. Yazının bulunmasından önceki döneme tarih öncesi, yazılı döneme de tarihî dönem denilmiştir. Tarih öncesi çağlar isimlendirilirken insanların ve toplumların kullandıkları araç ve gereçlerin cinsi, şekli ve hammaddesine göre isimlendirilmiştir.MÖ. 3200 Yazının İcadıstyle.visibilitystyle.visibility

    5. Sayfa
    Yazılı kayıt ve belgelerin olmadığı Tarih Öncesi Çağlar hakkında tarih bilimi en çok arkeolojiden yararlanır. Bu döneme ait bilgiler daha çok arkeolojik bulgulardan elde edilir. Yeni bulgularla birlikte bu döneme ait bilgilerimiz de değişebilir. Tarih Öncesi Çağlar Taş Çağı ve Maden Çağı olarak ikiye ayrılır.1. TARİH ÖNCESİ ÇAĞLARKaba Taş ( Paleolitik ) DevriYontma Taş ( Mezolitik ) DevriCilalı Taş ( Neolitik) DevriTAS DEVRİ (MÖ. 600.000 - M.Ö. 5000)MADEN DEVRİ (M.Ö. 5000- M.Ö. 3500)Bakır DevriTunç DevriDemir Devristyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    6. Sayfa
    a.Taş Çağı (MÖ 600.000 - 5.500):Eski Taş (Paleolitik-Kabataş) Çağı (MÖ 600.000 - 10.000): Yüz binlerce yıl süren bu dönem insanlık tarihinin en uzun dönemidir. Genellikle çakmak taşlarının yontulmasıyla şekillendirilmiş kesici, delici ve kazıcı aletler bu dönemin en belirgin buluntularıdır. Tarihin bu döneminde insanlar tamamen doğaya bağlı kalmış, avcılık ve toplayıcılık ile hayatlarını sürdürmüşlerdir. Hayvan postlarından giysi yaparak soğuktan korunmuşlardır. Mağara ve kaya sığınaklarını barınak olarak kullanmışlardır. Bu çağın sonlarına doğru mağara duvarlarına hayvan ve av sahneleri resimleri yapmışlardır. Dünyada Paleolitik Döneme ait ilk izlere İspanya’daki Altamira, Fransa’da Lasque (Laskö) mağaralarında rastlanmıştır. Türkiye’de bu döneme ait kalıntıların bulunduğu yerlere Antalya’da Karain, Beldibi ve Belbaşı; Istanbul’da Yarımburgaz mağaraları örnek gösterilebilir. Yarımburgaz Mağarası, Türkiye’deki bilinen en eski yerleşim yeridir.Eski Taş Çağıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_wppt_hstyle.rotationstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_y

    7. Sayfa
    Orta Taş (Mezolotik-Yontmataş) Çağı (MÖ 10.000 - 8.000): Taşlar yontularak kullanıldığı için bu isim verilmiştir. Bu dönemde insanlar, Eski Taş Çağında olduğu gibi hayatlarını avcılıkla ve toplayıcılıkla sürdürmüşler; mağara ve kaya sığınaklarında yaşamaya devam etmişlerdir. Daha sonra buzullar erimeye başlamış ve bu dönemin sonlarına doğru ateş bulunmuştur. Bu çağın en özgün buluntuları çakmak taşından yapılmış, mikrolit adı verilen ve günlük yaşamda kullanılmaya yönelik küçük araç gereçlerdir. Orta Asya’da Mezolotik Çağa ait en eski yerleşim yeri Güney Tacikistan’daki Kuldara (Ceyhun Nehri’nin yukarı kısmı) bölgesidir. Türkiye’de bu dönemi aydınlatan merkezlerden bazıları Antalya’da Beldibi, Ankara’da Macunçay, Göller yöresinde Baradiz, Samsun’da Tekkeköy mağaralarıdır.OrtaTaş Çağıstyle.visibilityppt_wppt_hstyle.rotationstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_y

    8. Sayfa
    Yeni Taş (Neolitik-Cilalıtaş) Çağı (MÖ 8000 - 5500): Mağara ve kaya sığınaklarında yaşayan insanlar, buzulların erimesiyle ovalara ve su kenarlarına inmişler; toprağı işlemeye başlayarak tarımsal üretime geçmişlerdir. İlk kez köylerin kurulduğu bu dönemde insanlar kendilerine ağaç dallarından ve kamışlardan kulübeler yapmışlar; korunmak amacıyla kulübelerini çamurla sıvamışlar, köylerin etrafını hendek ve çitlerle çevirmişlerdir. Bu çağda insanlar, yiyecek ve içeceklerini muhafaza etmek için kilden küp, çanak, çömlek yapmışlardır. Bazı bitkilerin liflerinden elbise dikmişlerdir. Köpek, at, koyun, keçi, sığır gibi hayvanları evcilleştirilmiştir. Yeni Taş Çağına önce Ön Asya’da (Mezopotamya, Anadolu, Iran, Suriye) girilmiştir. Türkiye’de bu çağa ait kalıntılara Konya yakınlarında bulunan Çatalhöyük, Diyarbakır yakınlarında bulunan Çayönü ve Gaziantep Sakçagözü’nde rastlanmıştır. Çayönü Türkiye’de ve Güneydoğu Avrupa’da Yeni Taş Çağında kurulan ilk köy yerleşim yeri, Konya’da bulunan Çatalhöyük ise insanlık tarihinin ilk şehir yerleşmesi olarak kabul edilmektedir.Yeni Taş Çağıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    9. Sayfa
    style.visibility

    10. Sayfa
    b. Maden Çağı (MÖ 5500 - 1200)Bakır (Kalkolitik) Çağı: Taş Çağının sonlarına doğru maden keşfedilmiştir. İnsanların ilk buldukları ve kullandıkları maden bakırdır. Bakırın tabiatta bol bulunması ve kolay işlenir olmasından dolayı bu madenden silah, günlük kullanıma yönelik kap kacak yapılmıştır. Altın ve gümüş madenleri daha çok süs eşya yapımında kullanılmıştır. Türkiye’de bu döneme ait merkezler arasında Çorum’da Alacahöyük, Denizli’de Beycesultan, Çanakkale’de Kumtepe ve Truva, Samsun’da Ikiztepe gibi yerleşim yerleri bulunmaktadır.Kalkolitik Devir (Bakır Taş Devri)Cilalı Taş Devrinden Maden Devrine geçiş dönemidir. Çok kaba biçimde bakır ve taş eşyaların birlikte yapılıp kullanıldığı dönemdir.Bakır Çağıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_y

    11. Sayfa
    Tunç Çağı: İnsanlar zamanla bakırla birlikte kalayı eriterek daha sert bir karışım olan tuncu elde ettiler. Bu dönemde “site” adı verilen ilk şehir devletleri kurulmuş, bunun ardından Mezopotamya’da Sümer ve Akad; Anadolu’da Hitit Devleti gibi ilk büyük devletler ortaya çıkmıştır. Yine bu dönemde tekerlek icat edilmiş, hayvanlar tarafından çekilen arabalar yapılmıştır. Bu devirde yazının bulunmasıyla Tarih Çağlarına geçilmiştir. Türkiye’de bu dönemi aydınlatan en önemli merkezler arasında Ankara’da Ahlatlıbel, Kayseri’de Kültepe yer almaktadır.Tunç ÇağıKayseri-Kültepestyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibility

    12. Sayfa
    Demir Çağı: Demirin bulunup işlenmesi insanlık tarihinin en önemli buluşlarından biridir. Başlangıçta “dövme” tekniği ile demirden az sayıda araç üretilebilmiştir. Bu çağda, üretim artmış, ticaret ve silah yapım teknikleri gelişmiştir. Küçük şehir devletlerinin yerini büyük devletler almaya başlamıştır. Anadolu’daki bazı yerleşim yerleri, tarih öncesi çağlarda kurulmuş, varlıklarını daha sonraki dönemlerde de devam ettirmiştir. Burdur’da Hacılar, Çanakkale’de Truva, Yozgat’ta Alişar, Çorum’da Alacahöyük bu tür yerleşmelere örnek gösterilebilir. Hacılar Höyüğü’nün etrafı duvarlarla çevrilidir. Bu duvar, düşman tehlikesine karşı yapılan surların ilk örneklerindendir.Demir Çağıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_y

    13. Sayfa
    Truva’da yapılan kazılarda üst üste dokuz şehir kurulduğu ortaya çıkarılmıştır. Bu şehirlerin ilk beşi, Tarih Öncesi Çağlara, dördü ise ilk Çağa aittir. Alişar’da yapılan kazılarda buranın yedi yerleşim katından oluştuğu anlaşılmıştır. Bunlardan ilk üçü, Tarih Öncesi Çağlara, dördü ise ilk Çağa aittir. Alişar’dan elde edilen buluntulardan burada yaşayanların çanak ve çömlek yapımında ilerlemiş oldukları anlaşılmaktadır. Alacahöyük ise dört yerleşim merkezinden oluşmaktadır. Bunlardan ilk ikisi tarih öncesine, diğerleri ilk Çağa aittir. Kazılarda bulunan altın, gümüş ve bakırdan yapılmış güneş kursları, Orta Anadolu’da ileri bir uygarlığın varlığını göstermektedir.Alacahöyük

    14. Sayfa
    BİLGİ NOTLARIİnsanlar tarih öncesi dönemlerden;•Orta Taş Devrinde, klan•Yeni Taş Devrinde, köy•Tunç Devrinde, site şehir devletleri•Demir Devrinde, büyük devletler halinde yaşamışlardır.Günümüze yaklaştıkça tarihi çağlar arasındaki mesafenin giderek daralması;Bilgi birikiminin artması,Teknolojinin gelişmesi, İnsanlar arasındaki etkileşimin artmasından kaynaklanmıştır.Tarih öncesi devirlerin başlama ve bitiş zamanları dünyanın her yerinde aynı zamanda olmamıştır. Kimi yerler Taş Devrini yaşarken, kimi yerler maden devrini yaşamış olabilir. Bunun nedeni; Coğrafya, iklim koşulları ve iletişimin zayıf olmasıdır.Ateşin bulunmasıyla insanlar ısınmışlar, yiyeceklerini pişirmişler, aydınlanmışlar, madenleri işlemişler ve birbirleriyle haberleşmişlerdir.Yapılan bir kazıda sırasıyla;Kil tabletler–Demirden araç gereçler–Tunçtan araç gereçler-Bakırdan araç gereçler–Topraktan araç gereçler-Taştan araç gereçler bulunur.style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    15. Sayfa
    style.visibilityppt_xppt_yppt_yppt_yppt_y

    16. Sayfa
    style.visibilityppt_xppt_y

    17. Sayfa
    style.visibilityppt_xppt_y

    18. Sayfa
    Tarih Öncesi Çağlarda olduğu gibi Tarih Çağları da bölümlere ayrılmıştır: İlk Çağ, Orta Çağ, Yeni Çağ ve Yakın Çağ adlarını almıştır.TARİH ÇAĞLARI İLK ÇAĞORTA ÇAĞYENİ ÇAĞM.Ö.3200 yıllarındaSümerlerin yazıyıbulmasıyla başlar.M.Ö.375 yılında Avrupa Hunları’nın Avrupalı Kavimleri göç ettirmesiyle başlar.YAKIN ÇAĞ1789'da Fransız İhtilalı İle başlar.1453 yılında İstanbul'un fethi ve Bizans’ın yıkılmasıyla başlar.MÖ. 320037514531789style.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    19. Sayfa
    Tarih öncesinin devirlere ayrılmasında aşağıdaki gelişmelerden hangisi daha çok etkili olmuştur? A) Bazı hayvanları evcilleştirme B) Giyim kuşamda değişme C) Tarımla uğraşma D) Araç ve gereç yapma E) Toplumsal dayanışma Paleolitik Dönem'de insanlar;•Mağara ve ağaç kovuklarında yaşamıştır. •Avcılık ve toplayıcılıkla geçinmişlerdir. •Mağara duvarlarına resimler yapılmıştır.Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi ile ilgili bir gelişme olduğu söylenemez?A) Sanat anlayışı B) Ticari faaliyetleri C) Yaşam tarzları D) Geçim kaynakları E) Barınma şartlarıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    20. Sayfa
    Sümerlerin yazıyı kullanmaya başlamalarının aşağıdakilerden hangisine neden olduğu söylenemez?A) Bilgi birikimi ve aktarımı kolaylaşmıştır.B) Tarihi çağların başlamasını sağlamıştır.C) Bilimsel gelişmeler artmıştır.D) Toplumların ekonomik uğraşları değişmiştir.E) Yönetim, hukuk ve ticaret alanındaki bazı işlem ve uygulamalar kolaylaşmıştır.Anadolu'da Tarih Dönemlerinin Mezopotamya ve Mısır'dan daha geç başlaması, Anadolu'nun aşağıdaki özelliklerinden hangisinin bir sonucudur? (1994-ÖYS)A) Yazının kullanılmasına daha geç başlanmasıB) İstilaların daha çok olmasıC) Siyasi birliğin daha geç kurulmasıD) Önemli ticaret yolları üzerinde bulunmasıE) Çeşitli inançlara sahip insanların bulunmasıstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    21. Sayfa
    İnsanların, toprağı işleyerek tarımsal üretime geçtikleri, ilk yerleşim yerlerini kurdukları, yiyecek ve içecekleri korumak için kilden çanak çömlek yaptıkları çağ, aşağıdakilerden hangisidir? (2013 LYS)A)Orta Taş (Mezolitik)ÇağıB)Eski Taş (Paleolitik) ÇağıC)Yeni Taş (Neolitik) ÇağıD)Bakır ÇağıE)Demir ÇağıAşağıdakilerden hangisinin Cilalı Taş Devrini Yontma Taş Devrinden ayıran özelliklerden biri olduğu savunulamaz? (2010 YGS)A) Köylerin kurulmasıB) Tarımla uğraşılmasıC) Araç ve gereç yapılmasıD) Dokumacılığın başlamasıE)  Hayvanların evcilleştirilmesistyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    22. Sayfa
    Eski Taş Dönemi, insanlığın en ilkel dönemidir. İnsanlar mağara ve ağaç kovuklarında yaşamışlar, göçebe gruplar halinde avcılık ve toplayıcılıkla uğraşmışlardır.Buna göre bu dönemle ilgili olarak,I. Tüketici bir özellik gösterir.II. Yerleşik hayata geçilmemiştir.III. Etkileşim ve kültürel ilişkiler hızlıdır.yargılarından hangilerine ulaşılabilir?A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) I ve III E) II ve IIIstyle.visibility

    23. Sayfa
    Neolitik dönemin önemli merkezlerinden Çayönü'nde yapılan kazılarda: l. Pazar yerleri. II.Tapınak kalıntıları. III.Sulama kanalları buluntularına ulaşılmıştır. Yukarıda verilenlerden hangileri Çayonü'nde ticari faaliyetlerin yoğunlaştığının kanıtı sayılabilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C)Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III style.visibility

    24. Sayfa
    Tarım, ticaret ve sanayiye dayalı bir güce sahip olan "Çatalhöyük" Anadolu ve Dünya'da insanlık tarihinin ilk şehir yerleşmesidir.Yalnız bu bilgilere göre Çatalhöyük İçin,l. Sosyal dayanışma ve işbirliği vardır.II. Değişik toplumlarla etkileşim içerisindedir.III. Tarih Öncesi Devirler sırasıyla yaşanmıştır.yargılarından hanelilerine kesinlikle ulaşılamaz?A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) I. II ve IIIstyle.visibility

    25. Sayfa
    Diyarbakır yakınlarında bulunan Çayönü yerleşim yerine ait aşağıdaki bilgilerden hangisinin, erken dönemlerde bile malzemelerin yer değiştirdiğine ve olası bir ticaretin varlığına kanıt olduğu savunulabilir? (2012 YGS)A)Av etkinliklerinde evcilleştirilmiş köpeklerin kullanılmasıB)Tarımsal etkinliklerde değirmen taşları ve orakların kullanılmasıC)Kolye yapımında çeşitli renklerde taş boncuklarla deniz kabuklarının kullanılmasıD)Girişleri çatıda olan tahıl ambarlarının bulunmasıE)MÖ 7000 yılına tarihlenen en eski dokuma parçasının bulunmasıstyle.visibility

    26. Sayfa
    KONU KAZANIMI:Aşağıdaki konuları öğrendiğimizde;İlk Çağ uygarlıklarının oluşumuna ve yayılışına etki eden faktörleri açıklayabileceğiz.Mezopotamya, Mısır, İran, Hint, Çin ve Doğu Akdeniz’de kurulan ilk uygarlıkların siyasi, sosyal, kültürel ve ekonomik yapıları ile bu uygarlıkların birbirleriyle etkileşimini kavrayabileceğiz.İLK ÇAĞ UYGARLIKLARI1.Kültür ve Uygarlık2.Mezopotamya Uygarlığı a.Sümerler (MÖ. 4000 – MÖ.2350) b.Akadlar (MÖ.2350 – MÖ.2100) c.Elamlar (MÖ.3000 – MÖ.640) d.Babiller (Amurrular) (MÖ.2100 -MÖ.539) e.Asurlular (MÖ.2000 – MÖ.609)

    27. Sayfa
    KÜLTÜR VE UYGARLIKBir toplumun tarihsel süreç içinde ürettiği ve kuşaktan kuşağa aktardığı her türlü maddi ve manevi özelliklerin bütününe kültür denir. Bu değerler göç, savaş, ticaret gibi yollarla dünyanın farklı bölgelerine taşınmış ve kültürler arası etkileşim meydana gelmiştir. Bunun sonucunda zaman içerisinde uygarlık adı verilen milletlerarası ortak değerler oluşmuştur. İnsanlar, ilk çağlardan itibaren verimli tarım alanlarını, su kenarlarını yerleşim yeri olarak seçmişler ve buralarda ilk uygarlıkların temellerini atmışlardır. Anadolu, Mezopotamya, Mısır, iran, Çin ve Hindistan önemli uygarlıkların kurulmuş olduğu bölgelerdir. Sümer, Akad, Elam, Babil, Asur kültürleri Mezopotamya’yı; Hitit, Frigya, İyon, Lidya ve Urartu kültürleri ise Anadolu’yu önemli bir uygarlık merkezi hâline getirmiştir. Anadolu ve Mezopotamya’da olduğu gibi Orta Asya bozkırları ve Çin’in Sarı Irmak bölgesi de birer uygarlık merkezidir.

    28. Sayfa


    29. Sayfa
    Kültür: Bir millete ait özelliklerdir ve bu nedenle daha çok milli özellikler gösterir.Medeniyet: Birçok toplumun katkısıyla oluşur ve evrensel değerler içerir.Buna göre İlk çağ'da görülen,l. Piramitlerin yapılması.II. Takvimin bulunarak geliştirilmesi.III. Yazının kullanımının yaygınlaşmasıdurumlarından hangileri kültürel özellikler gösterir?A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I,II ve IIIstyle.visibility

    30. Sayfa
    Anadolu, Akdeniz, Arabistan, İran, Hindistan ve Türkistan’da kurulan uygarlıkların kesişme noktası Mezopotamya Yunanca’da “iki nehir arasındaki ülke” olarak tanımlanmıştır. Fırat ve Dicle Irmakları arasında yer alan, oldukça verimli bir tarım havzasıdır.MEZOPOTAMYA UYGARLIĞIMezopotamya; Göç yolları üzerinde bulunması, Topraklarının verimli olması, İklimin elverişli olması, Irmaklarından sulama yapılabilmesi nedeniyle çok sayıda uygarlığa beşiklik yapmıştır.Mezopotamya Neresidir?FıratDiclestyle.visibilitystyle.visibility

    31. Sayfa
    MEZOPOTAMYA UYGARLIĞIstyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_ystyle.visibilityppt_xppt_xppt_yppt_y

    32. Sayfa
    Mezopotamya’da ilk şehir devletlerini Sümerler kurmuşlardır. En önemlileri; Ur, Uruk, Kiş, Lagaş olan bu şehir devletlerine “site” adı verilmiştir. Bu devletler arasında siyasi ve ekonomik nedenlerle sık sık savaşlar yapılmıştır. Siteler, etrafı surlarla çevrili, “ziggurat” adı verilen tapınak ve onun etrafındaki evlerden meydana gelmiştir.a. Sümerler (MÖ 4000 - MÖ 2350)style.visibility

    33. Sayfa
    Yönetim: Sitelerin başlarında patesi veya ensi adı verilen krallar bulunur ve Tanrı adına ülkeyi yönettiklerini iddia ederlerdi. Patesi çevresindeki sitelere hakim olursa “lugal” (Kral) Sümer ülkesine hâkim olursa “lugal kalma” (Büyük Kral) unvanını alırdı. Devlet yönetiminde krala yardımcı olan danışma meclisleri de bulunurdu. Aynı zamanda Sümer kralları, dinî törenleri idare eder, savaş sırasında ordunun başında bulunur ve hukuki yetkileri elinde toplardı. Kraliçe devlet işlerinde oldukça etkiliydi. Sosyal Hayat: Sümer Devleti’nde krallar ve rahipler en üst sınıfı oluştururken halk, hürler ve köleler olmak üzere sosyal sınıflara ayrılmıştı. Ordu: Sümerlerde köleler haricinde her erkek asker sayılmış, ordu yaya ve savaş arabalarını kullanan süvarilerden oluşmuştur. style.visibilitystyle.visibility

    34. Sayfa
    Din ve İnanış: Çok tanrılı bir inanca sahip Sümerler ölümden sonraki yaşama inanmamışlardır. Gılgamış, Tufan ve Yaratılış destanları Sümerler tarafından meydana getirilmiştir. Sanat-Mimari: Sümerler, ev ve tapınaklarını ateşte pişirilmiş kerpiç ve tuğlalardan yapmışlardır. Mimaride sütun, kubbe, kemer tarzını kullanmışlardır. Oymacılık, kuyumculuk, heykel vb. sanat dallarıyla ilgilenmişlerdir. Ekonomi: Sümerler kara sabanı kullanarak kanallar, barajlar ve bentlerle seli  önleyip bataklıkları kuruttular, hem de düzenli sulamaya dayalı bir tarım geliştirdiler. Tekerleği de icad edip tarlaları öküzlerin çektiği sabanlarla sürüyorlardı.Hukuk: Tarihte ilk yazılı kanunları Sümerlerde Lagaş kralı Urugakina MÖ. 2750 yılında yapmıştır. style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    35. Sayfa
    Bilim: Sümerler, astronomi alanında gelişmiştir.Ayrıca matematik ve geometride gelişme göstererek dört işlemi kullanmışlar, bölme ve çarpma cetvelleri hazırlamışlar, yüzey ve hacim ölçmeyi gerçekleştirmişler, daireyi 360 dereceye bölmüşlerdir. Burçları bulmuşlar, bir ayı 30, bir yılı 360 gün olarak hesaplamışlardır. Ayrıca güneş saatini icat etmişlerdir. Dünyada ilk kez ay yılı hesabına dayanan takvimi Sümerler bulmuşlardır. Günümüz uygarlığının temeli olan ilk yazıyı (çivi yazısı), MÖ 3200 yıllarında, ilk kez Sümerler bulmuştur. İlk yazıları şekiller üzerine kurdular. Her varlık ve olay için bir şekil kullandılar.Sümer Çivi Yazısıstyle.visibilitystyle.visibility

    36. Sayfa
    Zigguratlar hangi amaçlarla kullanılmıştır?style.visibilitystyle.visibility

    37. Sayfa
    Aşağıdakilerden hangisi Sümerlerin yapmış oldukları Zigguratların kullanım alanlarından birisi değildir?A)DinB)EğitimC)AskeriD)EkonomiE)BilimTapınak OlarakOkul OlarakTahıl Ambarı OlarakGözlemevi Olarakstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    38. Sayfa
    Sami kökenli Akadlar, MÖ 4000’de Arap Yarımadası’ndan gelerek Orta Mezopotamya’ya yerleşmişlerdir. Kral Sargon döneminde devlet hâline gelmişler; kısa sürede Mezopotamya’ya hâkim olmuşlardır. Başkentleri Agade şehridir. MÖ. 2100’de Gutiler, Akad İmparatorluğu’na son verdiler. Sümer kültüründen etkilenen Akadlar, onlar gibi çok tanrılı bir inanca sahiptiler; kurdukları imparatorluk sayesinde Sümer kültürünü Ön Asya’ya yaymışlardır.b. Akadlar (MÖ 2350 - MÖ 2100)Tarihte İlk düzenli orduyu ve tarihte bilinen ilk imparatorluğu kurmuşlardır. Dünyada bilinen ilk haritayı da Akadlar çizmiştir.style.visibilitystyle.visibility

    39. Sayfa
    Mezopotamya uygarlığı içerisinde incelenen Elamlar, Mezopotamya bölgesinin dışında; Sümer ülkesinin doğusunda yaşamışlardır. Başkentleri Sus şehridir. Mezopotamya kültürü içerisinde eriyerek yok oldular. Elamlar madencilik, çömlek yapımı ve seramik sanatında (Güzel Sanatlar) ilerlemişlerdir. Elamlar çivi yazısını kullanmışlardır.c. Elamlar (MÖ 3000 - MÖ 640)

    40. Sayfa
    d. Babiller (Amurrular) (MÖ 2100-MÖ 539) Samilerin bir kolu olan Amurrular tarafından kurulmuştur. Başkenti Babil’dir. I.Babil Devleti’nin Hititler tarafından yıkılmasından sonra MÖ 612’de II. Babil Devleti kurulmuş ve bu devlet MÖ 539 yılında Persler tarafından ortadan kaldırılmıştır. I. Babil Devleti’nin en güçlü Kralı Hammurabi dine dayalı devlet anlayışı yerine, gücünü ordudan alan mutlak krallık anlayışını getirmiştir. II. Babil Devleti'nin en güçlü hükümdarı Nabukadnazer'dir. Babil Kulesi ve Asma Bahçeleri bu dönemde yapılmıştır. Hammurabi, ceza, mülkiyet, ticaret alanlarında döneminin en gelişmiş kanunlarını yapmıştır. Babiller, Sümerlerin etkisi altında kalmışlar, tapınaklarına ziggurat adını vermişlerdir. Babiller, tıp ve astronomi alanında ilerlemişlerdir. Başlıca geçim kaynakları tarım ve ticarettir. Mimari açıdan Mezopotamya’nın en gelişmiş uygarlığı Babillerdir. Babil’in Asma Bahçeleri bu alandaki en güzel örnektir.style.visibilitystyle.visibility

    41. Sayfa
    NOT: Tarihte ilk yazılı hukuk kuralları Sümerler tarafından oluşturulmuştur. Bu özellikleri ile Sümerlilere dünyadaki ilk Hukuk devleti denebilir. Lagaş Kralı Urukagina tarafından oluşturulan ilk yazılı kanunlar "fidye ve bedel" sistemine dayanıyordu. Babil kralı Hammurabi Sümer kanunlarından yararlanarak yeni kanunlar yapmıştır. Ancak Hammurabi kanunları Sümer kanunlarından daha serttir.style.visibility

    42. Sayfa
    e. Asurlular (MÖ 2000 - MÖ 609) Asya kökenli kavimlerle Arabistan kökenli Samilerin karışımından oluşan Asurlular, Yukarı Mezopotamya’da yaşamışlardır. Yaşadıkları topraklar tarıma elverişli olmadığı için hayvancılık ve ticaret ile uğraşmışlardır. Askerî güce dayalı bir imparatorluk kurmuşlardır. Başkentleri Ninova olan Asurlular, Anadolu’da Kültepe, Alişar ve Boğazköy’de ticaret kolonileri kurmuşlardır. Bu koloniler aracılığıyla yazıyı Anadolu’ya taşımışlardır. Ticareti canlandırmak amacıyla Sard’dan başlayıp Ninova’ya kadar uzanan Kral Yolu’nu kullanmışlardır.style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    43. Sayfa
    Asurlular, Mezopotamya’da kurulan diğer devletlerde olduğu gibi çivi yazısı kullanmışlardır. Anadolu’daki ilk yazılı kaynaklar Asur tüccarlarının bıraktıkları Kültepe tabletleridir. Asurlular, tarihte bilinen ilk kütüphaneyi Ninova’da kurmuşlardır. Heykeltıraşlıkta önemli gelişmeler gösteren Asurlular kabartmaları ünlüdür.style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    44. Sayfa
    ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

    45. Sayfa
    {93296810-A885-4BE3-A3E7-6D5BEEA58F35}MEZOPOTAMYA UYGARLIĞI DEĞERLENDİRME SORULARIMezopotamya’da kurulan ilk devlet hangisidir?Tarihte bilinen ilk kanunları kim yapmıştır?Mezopotamya’da en gelişmiş kanunları kim yapmıştır?Tarihte bilinen ilk imparatorluğu kim kurmuştur?Tarihte bilinen ilk düzenli orduyu kim kurmuştur?Tarihte bilinen ilk kütüphaneyi kim kurmuştur?Anadolu’ya yazıyı kimler getirmiştir?Zigguratlar hangi amaçlarla kullanılmıştır?Anadolu’daki ilk yazılı kaynaklar hangisidir?Tarihte ilk kez yazıyı kimler kullanmıştır?SÜMERLERSÜMERLER (Urugakina)BABİL KRALI HAMMURABİAKADLARAKADLARASURLULARASURLULARGÖZLEMEVİ-OKUL-TAHIL AMBARI-TAPINAKKÜLTEPE TABLETLERİSÜMERLERstyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    46. Sayfa
    Aşağıdaki başkentlerden hangisi Mezopotamya'da yer almaz? A)Agade B) Babil C) Ninova D) Sus E) Gordion AkadlarBabillerAsurlularElamlarFrigyalılar-Ankara/PolatlıAşağıdakilerden hangisi Sümerlere ait bir özellik değildir?A) Tarih çağlarını başlattılar B) Patesi denilen rahip - krallar tarafından yönetilirlerdi. C) Museviliği din olarak kabul ettiler. D) Zİggurat adı verilen tapınakları vardı. E) İlk yazılı kanunları yaptılar. style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    47. Sayfa
    Tarih çağları Mezopotamya'da başlamıştır.“ diyen bir tarihçi aşağıdakilerden hangisini, bu yargısına kanıt olarak gösterebilir?A) Yazının ilk defa Sümerliler taralından kullanılmasıB) Sümerlerin kurdukları şehir devletlerinde yaşamalarıC) Bölgede temel ekonomik uğraş alanının tarım olmasıD) Babillerin yazılı kanunlar hazırlamalarıE) Akad dilinin pek çok toplum tarafından diplomasi dili olarak kullanılması İPUCU: Mezopotamya toplumlarının hangi alanlarda öncülük yaptığına dikkat etmelisin. style.visibilitystyle.visibility

    48. Sayfa
    Mezopotamya toplumları, diğer bölgelerle kurdukları ticareti ilişkilerle komşularına genelde arpa, buğday ve darı gibi ürünler satmışlardır.Buna göre Mezopotamya'yla ilgili olarak,I.Tarıma elverişli bir bölgedir. II.Eşitliğe dayalı bir toplum yapısı vardır. III.Üretimi, komşularının ihtiyaçlarını karşılayacak niteliktedir.yargılarından hangilerine ulaşılabilir?A)Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III  Sümerlerin yaptığı Urgakina Kanunlarında görülen;I. mülkiyet hakkının güvence altına alınması.II. çeşitli alanlarda halka özgürlüklerin tanınması.III.yoksulların ezilmesinin önlenmesine yönelik tedbirlerin alınmasıözelliklerinden hangilerinin sosyal bir devletin görevlerinin yerine getirilmesinin sağlanmak istendiği söylenebilir?A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III style.visibilitystyle.visibilitystyle.visibility

    49. Sayfa


Demir Çağı Videoları

  • 5
    3 ay önce

    Tarih Öncesi Devirler, YKS(TYT) Tarih Konu Anlatımı Videoları

  • 4
    3 ay önce

    Tarih Dersi Tarih Çağları Nedir Ders notları Hazırlayan Tarih Öğretmeni Harun Şahin

Demir Çağı Soru & Cevap

Bu yazı hakkında ilk soru soran sen ol..

Demir Çağı Ek Bilgileri

Bu yazıya sende yeni bilgi ekleyerek gelişmesine yardımcı olabilirsin..

Kapak Resmi
Yazı İşlemleri
Sen de Ekle

Sende, bu sayfaya

içerik ekleyerek

katkıda bulunabilirsin.

(Resim, sunum, video, soru, yorum ekle..)